36در شرع اسلام، عبادات مستند به عقايدى است كه پيش تمام مسلمانان مطلوب است و آنها عبارتند از: نماز، روزه، زكات و حج، و خداوند اين اعمال را وظيفه مسلمانان قرار داده است تا پيوسته در برابر نعمتهاى بيكران پروردگار كه بر جان، مال و اجتماع آنان ارزانى فرموده است، سپاسگزارى كنند. از طرف ديگر، مسلمانان پى بردهاند بهجاىآوردن اعمالى كه خداوند معين فرموده است، اگرچه براى رضاى خداست، ولى در واقع نفع آنها بيشتر عايد جامعه خودشان مىشود و سعادت آنها را در بر دارد. نماز و روزه، مسلمانان را به نظم، ترتيب و پرهيزكارى عادت مىدهد و به بهبود زندگى معنوى و روحى ايشان يارى مىكند. زكات، احتياجات افراد جامعه را برطرف مىسازد و روح محبت و نوعدوستى را تقويت مىكند. حج، به وسعت دايره تفاهم و آشنايى مسلمانان جهان مىافزايد و با توجه به ذات احديت و به يارى و هدايت پروردگار و تحت لواى قرآن، مردم را به هم نزديك و متحد مىسازد. 1
حج در ديدگاه اجتماعى دينى، يكى از «اركان» 2 دين اسلام است كه نشانهها و ساختار كلى جامعه اسلامى را