129مورد اختلاف و نقض و ابرام قرار گرفته است كه اندكى نيازمند توضيح است؛ هرچند تفاوت آن بر اهل دقت روشن است:
از ديدگاه ما، گردآورى و جمعى كه در اينجا محل بحث است، گردآورى به معناى تأليف و تركيب و قراردادن هر آيهاى در جايى از سورهاى است كه آن آيه، جزء آن سوره و در جايگاه خودش از آن سوره واقع شده باشد. گردآورى بدين معنا، تنها وظيفه پيامبر(ص) است و توسط غير او محقق نمىشود و انجام دادن آن توسط غير او، حتى در زمان حياتش، معنا ندارد. بنابراين مشخص مىشود مقصود رواياتى كه بر تحقق گردآورى از سوى اشخاصى معيّن در زمان پيامبر(ص) دلالت دارد، اين معنا نيست؛ زيرا افرادى مانند ابى بن كعب قادر بر اين كار نيستند؛ هرچند در زمان حيات پيامبر(ص) حضور داشته باشند؛ به دليل اينكه ترتيب آيهها و سورهها از شئون قرآن است و حقيقت قرآن بر آن استوار است و براى شناخت آن، راهى جز وحى وجود ندارد.
مقصود از گردآورى و جمعى كه در روايات گذشته بيان شد، چه رواياتى كه بر محقق نشدن گردآورى در زمان پيامبر(ص)، و چه رواياتى كه بر تحقق آن در زمان آن حضرت از ناحيه اشخاص ديگرى دلالت داشت، گردآورى قرآنِ مكتوب و منقوش روى اشياى پراكنده است. آرى، در نهايت مىتوان گفت كه گردآورى در زمان پيامبر(ص)، به معناى قدرت دستيابى به همه قرآن، و حصول اين جمع بهنحو فراگير است.
به بيان ديگر: همه قرآن در اشياى پراكنده نزد آن حضرت وجود نداشته، و گردآورى پس از رحلت او به معناى گردآورى ميان دو لوح و در ورقهاى كاغذ و مصحف است. (دقت كنيد)