247
2- سبع المثانى همان سورۀ فاتحه است
روايات فراوانى از امام على عليه السلام ، ابن مسعود و ديگران از صحابه و بسيارى از تابعين نقل شده كه مقصود از «سبع المثانى» در قرآن (حجر، آيه 87) سورۀ فاتحه است. اين از يك‌سو، از سوى ديگر آيات سورۀ حمد جز با شمردن بسم اللّٰه به عنوان آيه‌اى از اين سوره، هفت تا نمى‌شود.
بخشى از روايات را براى نمونه و پرهيز از تفصيل مى‌آوريم:
1. طبرى از عبد خير از على عليه السلام نقل مى‌كند: سبع المثانى فاتحة الكتاب است. 1
2. طبرى از ابن سيرين نقل مى‌كند كه از ابن مسعود دربارۀ سبع المثانى پرسيدند، گفت: فاتحة الكتاب است. 2
3. طبرى از ابى‌العاليه نقل مى‌كند كه مقصود سورۀ فاتحه است و از اين جهت به آن مثانى گفته شده چون دو بار خوانده مى‌شود، هرگاه قرآن خوانده شود آن هم خوانده مى‌شود. به او گفتند: ضحّاك بن مزاحم مى‌گويد: مقصود هفت سورۀ طولانى است. گفت: اين سورۀ سبع المثانى وقتى نازل شد كه هيچ كدام از آن سوره‌هاى طولانى نازل نشده بود.
4. طبرى از عبداللّٰه بن عبيد بن عمير نقل مى‌كند كه مقصود از آن سورۀ فاتحه است.
5. طبرى از ابن جريج از ابن مليكه نقل مى‌كند كه گفته مقصود از آن فاتحة الكتاب است و سورۀ فاتحه براى پيامبر شما ياد شده، نه براى پيامبرى پيش از او.