114قتاده مىگويد: از انس بن مالك پرسيدم: در زمان پيامبر صلى الله عليه و آله ، چه كسى قرآن را جمع كرد؟ گفت: چهارنفر كه همه از انصار بودند: ابىّ بن كعب، معاذ بن جبل، زيد بن ثابت و ابوزيد.
نسائى از عبداللّٰه بن عمر نقل مىكند كه گفت: قرآن را گرد آوردم و هر شب يك بار آن را خواندم. خبر آن به پيامبر صلى الله عليه و آله رسيد، فرمود: آن را در طول ماه يك بار بخوان.
از عثمان نقل شده است كه هر گاه وحى نازل مىشد، پيامبر سراغ كاتبان وحى مىفرستاد و مىفرمود: اين آيه را در فلان سوره كنار آيات معينى قرار دهيد. 1
ابوعبداللّٰه زنجانى مؤلف «تاريخ القرآن» نوشته است: بعضى از صحابه در زمان پيامبر صلى الله عليه و آله اقدام به جمعآورى قرآن يا بخشهايى از آن كردند. اما مجموعهاى كه همۀ قرآن را در زمان پيامبر گردآورد، آن را پس از آن كامل ساختند.
حديث ثقلين دليل آن است كه جمع قرآن در زمان پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله انجام يافته بود و اگر اين حديث را بر آن چه ذكر كرديم بيفزاييم، شكّى باقى نمىماند كه قرآن در عهد پيامبر گردآورى شده بود كه فرمود:
«من در ميان شما دو چيز نفيس باقى مىگذارم: كتاب خدا و عترتم، آن چه كه اگر به آن دو تمسك بجوييد، هرگز گمراه نمىشويد و آن دو از هم جدا نمىشوند تا آن كه كنار حوض كوثر بر من وارد شوند.»
عظمت قرآن و اهميتى كه پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و مسلمانان از جهات مختلف براى آن قائل بودند، به روشنى نشان مىدهد كه رواياتى كه مىگويد قرآن