197تهذيب مىآورد:
«عَنِ الْحُسَيْنِ بْنِ عُثْمَانَ قَالَ:رَأَيْتُ أَبَا الْحَسَنِ عليه السلام يُصَلِّي رَكْعَتَيِ الْفَرِيضَةِ بِحِيَالِ الْمَقَامِ قَرِيباً مِنَ الظِّلاٰلِ لِكَثْرَةِ النَّاسِ». 1
«حسين بن عثمان گويد:ديدم ابوالحسن (امامكاظم عليه السلام) را كه دو ركعت طواف را بهدليل كثرت جمعيت،در مقابل مقام و نزديك به سايهها برگزار نمودند.»
از اين روايت چنين استفاده مىشود كه در حال ازدحام مىتوان نماز طواف را با فاصله از مقام خواند،باتوجه به اينكه نمازگزار مقابل مقام و رو به كعبه ايستاده باشد و شايد مقصود از سايهها،سايۀ ديوارهاى عمارت اطراف مسجد باشد،كه البته اين نيز نبايد فراموش شود كه صحن مسجد و عمارت اطراف آن در زمان امام كاظم عليه السلام با امروز تفاوت داشته و با توسعۀ مسجدالحرام،ديوارها به عقب كشيده شده است،در هر حال از روايت فوق مىتوان تكليف زائران در نماز طواف،هنگام ازدحام و مزاحمت جمعيت را روشن ساخت.در چنان وضعيتى نمازگزاران نبايد اصرار ورزند كه نماز طواف را نزديك مقام بخوانند و مزاحمت براى طوافكنندگان فراهم كنند و افزون براين،موجب اهانت طوافكنندگان يا مأموران حرم نسبت به نمازگزاران باشد.امروزه نيز فقهاى عظام همينگونه فتوا داده و صدق پشت مقام را،هرچند با فاصله،در حال ازدحام كافى دانستهاند.
شايان گفتن است كه مقام براى نماز طواف موضوعيت دارد و با مسائل طواف بىارتباط است.كسانىكه محدودۀ طواف را به مسافت ميان كعبه و مقام مقيد ساختهاند، از باب بيان فاصلۀ طوافكننده با خانۀ كعبه است كه نبايد از 26/5 ذراع بيشتر باشد و كسانىكه طواف را به اين فاصله محدود ندانستهاند،طواف از پشت مقام ابراهيم را نيز جايز مىدانند.
خلاصه اينكه مسألۀ طواف و نماز،دو بحث جداگانهاند.