113
إِنَّ هٰذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وٰاحِدَةً وَ أَنَا رَبُّكُمْ فَاعْبُدُونِ. 1
از اين آيات و نظاير آن چنين برمى‌آيد كه:يگانگى خالق و وحدت معبود،زيرساز امت واحده است و بر اينها بايد افزود وحدت كتاب و شريعت و پيامبرى و امامت و وحدت قبله و وحدت هدف و آرمان را كه هرگاه توأم با تقوا و پرهيزكارى شدند، تضمين كنندۀ فوز و فلاح و رستگارى و سعادت هميشگى انسان‌ها و تشكيل جامعۀ برتر و برينِ انسانى خواهند بود.و همۀ اينها بر محور توحيد دور مى‌زند و اصل اساسى همه را اعتقاد خالص به يگانگى آفريدگار جهان تشكيل مى‌دهد.
درست نقطه مقابل آن،شرك است با چهره‌هاى گوناگونش كه عامل تفرّق و تشتت در هريك از مراحل حيات انسان‌ها است.به‌قول حكيم سبزوارى:
سخن عشق يكى بود ولى آوردند
امت واحده
با تحليل و بررسى جامعه‌شناسانۀ قرآن،به اين نتيجه مى‌توان دست يافت كه جامعۀ انسانى،در اصل از يك ريشه و شجره و نژاد است كه همگى به حكم فطرت اوليه،آرمان مشتركى را تعقيب مى‌كنند و تضادها و اختلاف‌ها پديده‌هايى هستند كه تحت تأثير عوامل جانبى و اغراض و مقاصد شخصى و گروهى و قبيله‌اى و يا ملى (ناسيوناليستى) و مرزبندى‌هاى جغرافيايى و مانند اينها،بدان گرفتار آمده‌اند.
قرآن دراين‌باره مى‌گويد:
كٰانَ النّٰاسُ أُمَّةً وٰاحِدَةً فَبَعَثَ اللّٰهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَ مُنْذِرِينَ وَ أَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتٰابَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النّٰاسِ فِيمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ وَ مَا اخْتَلَفَ فِيهِ إِلاَّ الَّذِينَ أُوتُوهُ مِنْ بَعْدِ مٰا جٰاءَتْهُمُ الْبَيِّنٰاتُ بَغْياً بَيْنَهُمْ فَهَدَى اللّٰهُ الَّذِينَ آمَنُوا لِمَا