143
لاٰ مَاءٌ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ مِنْ مَائِهَا». 1
«دوست داشتنى‌ترين زمين نزد خداوند،سرزمين مكه است.نزد خدا نه خاكى از خاك آن محبوب‌تر است،نه سنگى از سنگ آن،نه درختى از درخت آن،نه كوهى از كوههاى آن و نه آبى از آب آن.»
چاه‌هاى مكه
قرآن از زبان حضرت ابراهيم عليه السلام مكه را«وادى غير ذى زرع»ناميده؛يعنى جايگاه خشكى كه با كم آبى روبرو است و رويش گياهان در آن ناممكن است.در آغاز،چاه زمزم وسيلۀ تأمين آب آنجا بود؛اما به مرور چاه‌هاى ديگرى نيز در اطراف آن به وجود آمد.در واقع،حضور شمار فراوانى از حجاج در هر سال،در اين شهر مقدس،ايجاب مى‌كرد تا براى تهيۀ آب،تلاش بيشترى صورت گيرد.به همين دليل،از پيش از اسلام،يكى از مناصب مهم در مكه،منصب سقايت بوده و خلفا،اميران و حاكمان مكه نيز هميشه در انديشۀ ايجاد چاه‌هاى جديد براى تأمين آب آشاميدنى،غسل و حمام براى زائران و مردم بوده‌اند.
معاويه در دوران امارت خود،دستور داد تا چندين چاه جديد براى تهيه آب شهر مكه،ايجاد شود.در پايان دورۀ اموى،براى نخستين بار استخر آب در عرفات ايجاد شد تا مردم براى استفاده از آن راحت باشند.پس از آن،هارون و سپس مأمون به تعمير چاه‌هاى گذشته و ايجاد چاه‌هاى جديد پرداختند.
يكى از معروفترين چاه‌هاى مكه،آبى است كه زُبَيده-دختر جعفر فرزند منصور - همسر هارون الرشيد براى شهر مكه فراهم كرد و به«عين زبيده»مشهور است.اين آب به زحمت از لابلاى كوه طاد،كه در خارج حرم است،فراهم گرديد و به حرم انتقال داده شد.
همچنين به دستور وى،آب چشمۀ نعمان به عرفات انتقال يافت كه كار بزرگى بود.در واقع،دو چمشۀ«عين نعمان»و«عين عرفات»را عين زبيده خوانده و متعلق به او مى‌دانند.