286 «لاٰ سَيفَ إلاّ ذُو الفَقار و لاٰ فَتىٰ إلاّ عَلِيّ»

يعنى شمشير خدمتگزار، شمشير على بن ابى طالب عليه السلام است، و جوانمردى جز على عليه السلام نيست.

ابن ابى الحديد، جريان را با شرح بيشترى نقل كرده و مى‌گويد: دسته‌هائى كه براى كشتن پيامبر صلى الله عليه و آله هجوم مى‌آوردند، دستۀ پنجاه نفرى بودند و على عليه السلام در حالى كه پياده بود آنها را متفرق مى‌ساخت. سپس جريان نزول جبرئيل را نقل كرده و مى‌گويد: علاوه بر اين‌كه اين مطلب از نظر تاريخ مسلم است، من در برخى از نسخه‌هاى كتاب غزوات «محمد ابن اسحاق»، فرود آمدن جبرئيل را ديده‌ام. حتى روزى از استاد خود «عبد الوهاب سكينه»، از صحت آن پرسيدم. وى گفت: صحيح است. من به او گفتم: چرا اين خبر صحيح را مؤلفان صحاح ششگانه ننوشته‌اند؟ وى در پاسخ گفت: خيلى از روايات صحيح داريم كه نويسندگان صحاح از درج آن غفلت ورزيده‌اند. ¹

2 - در آن سخنرانى مشروحى كه امير مؤمنان عليه السلام ، براى «رأس اليهود» در محضر گروهى از ياران خود نمود، به فداكارى خود چنين اشاره مى‌فرمايد:

«... هنگامى كه ارتش قريش، به سوى ما حمله آوردند، انصار و مهاجر راه خانۀ خود را گرفتند و من با هفتاد زخم از وجود آن حضرت دفاع كردم. سپس آن حضرت قبا را كنار زد و دست روى مواضع زخم كه نشانه‌هاى آنها باقى بود كشيد.» ²

حتى به نقل صدوق در «علل الشرائع»، على عليه السلام هنگام دفاع از وجود پيامبر صلى الله عليه و آله به قدرى پافشارى و فداكارى كرد كه شمشير او شكست و پيامبر صلى الله عليه و آله شمشير خود را كه «ذو الفقار» بود به وى مرحمت نمود كه به وسيلۀ آن به جهاد خود در راه خدا ادامه داد.

ابن هشام، در اثر نفيس خود ³ آمار كشته‌شدگان را 22 نفر نوشته و نام و