258
پنج. كسب نورانيت در مبارزه با شيطان
پيامبر (ص) فرموده است: «هنگامى كه رمى جمرات كردى، آن براى تو نورى در رستاخيز خواهد بود». 1
آرى هر كس شيطان را از خود دور سازد، از تاريكى گمراهى مىرهد و به خدا نزديك مىشود و نورانى مىگردد كه خدا نور آسمانها و زمين است.
شش. مبارزه مستمر با شيطان
«در منطقه جمرات، شيطان بر آن شد كه آدم را فريب دهد؛ ولى موفق نگرديد، بعدها شيطان در سه منطقه تصميم گرفت تا ابراهيم و اسماعيل و هاجر را گمراه كند؛ ولى از مايوس شدن ابراهيم (و دست برداشتن او از وظيفه قربانى فرزند)، در همان مرحله اول پشيمان گشت. اما هاجر و اسماعيل را در سه نوبت وسوسه نمود و شايد سر اين كه روز دهم حاجى فقط جمره عقبى را رمى مىكند، ولى در روز يازدهم و دوازدهم هر سه جمره را رمى مىنمايد، اشاره به همين معنا باشد؛ يعنى، مبارزه با شيطان، بايد مداوم و مستمر باشد و در آن غفلت و سستى صورت نگيرد.
هفت. توجّه به عظمت خدا و ضعف شيطان
بر اساس احاديث متعدد، ابراهيم (ع) و پيامبر (ص) در هنگام سنگباران شيطان، بعد از هر سنگى «تكبير» مىگفتند؛ از اين رو تكبير گفتن هنگام رمى، استحباب دارد و نشانه آن است كه تنها با