543 - مشخص نبودن فلسفۀ برخى از احكام خداوند، خود فلسفهاى دارد كه امام على عليه السلام در نهجالبلاغه بدان اشاره كرده است:
خداوند آفريدههاى خود را با برخى از تكليفهايى كه ريشه و فلسفۀ آن را نمىدانند، مىآزمايد تا نيك و بد را جدا سازد. 1فلسفۀ نهايى تكليف، پرورش انسان كامل است. آنچه كه بيش از هر چيز ديگر در تكامل انسان نقش دارد، اطاعت از خداوند متعال است، بدين جهت نيت، روح و باطن عمل است و اعمال صالح بدون قصد قربت، اثرى در تكامل انسان ندارد.
وقتى معلوم مىشود كه انگيزۀ انسان در انجام تكليف، اطاعت خداست كه بدون توجه به فلسفۀ تكليف و نياز خود، آن را انجام دهد و اين فقط در مورد تكليفهايى كه فلسفۀ آن مشخص نيست، بطور كامل قابل تحقق است.