103بخشى از برترين ارزشهاى اخلاقى اينهاست:

الف - انصاف:

انصاف يعنى به عدالت رفتار كردن با ديگران. قرآن كريم مى‌فرمايد:

خداوند به عدل و احسان فرمان مى‌دهد. ¹امام على عليه السلام در توضيح اين آيه فرمود: مقصود از عدل، انصاف و مقصود از احسان، نيكى‌كردن به ديگران است. آن حضرت در سخنى ديگر، از انصاف به عنوان بالاترين فضيلت انسانى ياد كرده است:

انصاف، برترين فضيلت اخلاقى است. ²انسان در لحظۀ رسيدن به تكليف بايد تصميم بگيرد با همه توان براى كسب فضيلت عدل و انصاف تلاش كند و اين خصلت را در خود تقويت كند. امام على عليه السلام در توصيف بالاترين مراتب عدالت مى‌فرمايد:

عادلترين مردم كسى است كه با آن كسى كه به او ظلم كرده، با انصاف رفتار كند ³.

اگر كسى به اين مرتبه از عدل و انصاف رسيد، از ديدگاه امام على عليه السلام شايستۀ نام «مؤمن» است. سخن آن حضرت چنين است:

مؤمن كسى است كه پاسخ بى‌انصافى را، با انصاف مى‌دهد. ⁴رعايت انصاف، كارى بس دشوار است، معيار افزايش پاداش الهى، دشوارى كارى است كه انسان براى خدا انجام مى‌دهد. افزون بودن ثواب انصاف بر ثواب همۀ نيكيها، نشان مى‌دهد كه كارى دشوارتر از انصاف نيست.

امام على عليه السلام خود به اين واقعيت تصريح كرده است: