330تحقيق كنيد مبادا به سخن چينى فاسق نادانى، به قومى رنجى رسانيد و سخت پشيمان گرديد. آيه در مورد برخى از اصحاب است.

ب - أَ فَمَنْ كٰانَ مُؤْمِناً كَمَنْ كٰانَ فٰاسِقاً لاٰ يَسْتَوُونَ . ؛ ¹ آيا آن كس كه به خدا ايمان آورده مانند كسى است كه كافر بوده است؛ هرگز يكسان نخواهند بود. آيه در مورد برخى از صحابه است.

ج - وَ مِنَ النّٰاسِ مَنْ يَقُولُ آمَنّٰا بِاللّٰهِ وَ بِالْيَوْمِ الْآخِرِ وَ مٰا هُمْ بِمُؤْمِنِينَ * يُخٰادِعُونَ اللّٰهَ وَ الَّذِينَ آمَنُوا؛ ² و گروهى از مردم[منافق] گويند كه ايمان آورده‌ايم به خدا و روز قيامت و حال آن كه ايمان نياورده‌اند؛ مى‌خواهند خدا و اهل ايمان را فريب دهند.

3 - آياتى كه گروهى از صحابه را بدون عنوان مذمت مى‌كند امثال:

الف. وَ إِذٰا رَأَوْا تِجٰارَةً أَوْ لَهْواً انْفَضُّوا إِلَيْهٰا وَ تَرَكُوكَ قٰائِماً قُلْ مٰا عِنْدَ اللّٰهِ خَيْرٌ مِنَ اللَّهْوِ وَ مِنَ التِّجٰارَةِ وَ اللّٰهُ خَيْرُ الرّٰازِقِينَ ؛ ³ و اين مردم چون تجارتى يا لهو و بازيچه‌اى ببينند بدان شتابند و تو را در نماز تنها گذارند اى رسول ما بگو به خلق كه آنچه نزد خداست، براى شما از لهو و تجارت‌هاى دنيا بهتر است و خدا بهترين روزى دهندۀ خلائق است.

ب - وَ مِنْهُمْ مَنْ يَسْتَمِعُ إِلَيْكَ حَتّٰى إِذٰا خَرَجُوا مِنْ عِنْدِكَ قٰالُوا لِلَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ مٰا ذٰا قٰالَ آنِفاً أُولٰئِكَ الَّذِينَ طَبَعَ اللّٰهُ عَلىٰ قُلُوبِهِمْ وَ اتَّبَعُوا أَهْوٰاءَهُمْ ؛ ⁴ و برخى از مردم كاملاً به گفتارت گوش مى‌دهند تا وقتى كه از حضورت خارج مى‌شوند با اهل علم به تمسخر و اهانت مى‌گويند رسول باز از نو چه گفت؟ اينان هستند كه خدا بر دل‌هايشان مهرنهاده پيرو هواى خود گرديده‌اند.

ج - وَ مِنْهُمُ الَّذِينَ يُؤْذُونَ النَّبِيَّ وَ يَقُولُونَ هُوَ أُذُنٌ قُلْ أُذُنُ خَيْرٍ لَكُمْ يُؤْمِنُ بِاللّٰهِ