309كتاباً يدعونه المصحف فسمّوه به». ¹

هنگامى كه ابوبكر قرآن را جمع آورى كرد، دستور داد كه براى آن نام گذارى كنند: برخى آن را «انجيل» ناميدند، كه او راضى نشد. گروهى ديگر او را «سفر» ناميدند كه به جهت يهود راضى نشد. امّا ابن مسعود گفت: من در حبشه كتابى را ديدم كه آن را مصحف مى‌ناميدند، اسم قرآن را «مصحف» ناميد.

دكتر امتياز احمد در كتاب دلائل التوثيق المبكر للسنة و الحديث مى‌نويسد:

«لفظ مصحف در خصوص قرآن استعمال نشده، بلكه در بسيارى از موارد به معناى كتاب به كار رفته است؛ آن گاه براى آن شواهدى اقامه كرده است.» ²

دكتر ناصر الدين اسد مى‌نوسد: «در بسيارى از موارد بر نوشتۀ جمع آورى شده لفظ مصحف را اطلاق مى‌كنند كه مقصودشان مطلق كتاب است، نه قرآن به تنهايى.» ³

استاد بكر بن عبداللّٰه در كتاب معرفة النسخ و الصحيفة الحديثية مى‌نويسد: «لفظ مصحف از جمله اصطلاح هايى است كه به انواع نوشته هايى اشاره دارد كه در آنها سنت تدوين شده است.» ⁴

مصحف در لسان تابعين

همان گونه كه لفظ مصحف در زبان صحابه بر غير قرآن استعمال شده در زبان تابعين نيز چنين بوده است.

ابن سيرين نقل مى‌كند: «بعد از وفات پيامبر صلى الله عليه و آله على عليه السلام قسم ياد كرد كه ردا بر تن نكند مگر در روز جمعه؛ تا اين كه قرآن را در مصحفى جمع آورى كند.» ⁵