244«و[اى رسول ما] هرگز مگو كه من اين كار را فردا خواهم كرد مگر آنكه بگوئى اگر خدا بخواهد و خدا را لحظهاى فراموش مكن و به خلق بگو كه اميد است خداى من، مرا به حقايقى بهتر و علومى برتر از اين [قصه] هدايت فرمايد.»
جواب از استدلال به اين آيه همانند جواب از استدلال به آيۀ قبل است.
آيۀ سوّم؛
خداوند متعال مىفرمايد: سَنُقْرِئُكَ فَلاٰ تَنْسىٰ * إِلاّٰ مٰا شٰاءَ اللّٰهُ إِنَّهُ يَعْلَمُ الْجَهْرَ وَ مٰا يَخْفىٰ 1«زود است كه آيات قرآن را براى تو قرائت كنيم تا هيچ فراموش نكنى مگر آنچه خدا خواهد كه او به امور آشكار و پنهان آگاه است.»
قائلين به سهوالنبى صلى الله عليه و آله به استثناء در اين آيه استدلال كردهاند، كه ظهور در امكان نسيان پيامبر صلى الله عليه و آله دارد.
ولى جواب استدلال به آيه اين است كه نكتهاى در اين استثنا است كه استدلالكننده از آن غافل مانده و آن اينكه گاهى «الاّ ما شاء اللّٰه» براى بيان قدرت خداوند آورده مىشود؛ يعنى اين عنايتى كه ما در حقّ پيامبر صلى الله عليه و آله كرديم، قدرت ما را محدود نمىكند، ما مىتوانيم اين حالت را از او بگيريم، و لذا دلالت بر وقوع نسيان ندارد. مانند اينكه قرآن مىفرمايد: وَ أَمَّا الَّذِينَ سُعِدُوا فَفِي الْجَنَّةِ خٰالِدِينَ فِيهٰا مٰا دٰامَتِ السَّمٰاوٰاتُ وَ الْأَرْضُ إِلاّٰ مٰا شٰاءَ رَبُّكَ عَطٰاءً غَيْرَ مَجْذُوذٍ؛ 2 «اما كسانى كه نيكبخت شدهاند، تا آسمانها و زمين باقى است در بهشت جاودانند، مگر آنچه مشيّت پروردگار باشد كه عطايش ابدى و پياپى است.»
مىدانيم كسى كه وارد بهشت شود از آنجا خارج نمىگردد، ولى استثناء به إِلاّٰ مٰا شٰاءَ رَبُّكَ بيان گسترۀ قدرت خداوند متعال است. يعنى در عينحال خداوند مىتواند حتى اهل بهشت را از آنجا بيرون كند.
آيۀ چهارم:
خداوند متعال در مورد حضرت يوسف عليه السلام مىفرمايد: فَأَنْسٰاهُ الشَّيْطٰانُ