1732 - در صحيح بخارى در كيفيت صلوات به رسول خدا صلى الله عليه و آله چنين آمده است:

«اللّٰهم صلّ على محمّد عبدك و رسولك، كما صلّيت على ابراهيم و بارك على محمّد و آل محمّد كما باركت على ابراهيم». ¹

تبرك در تاريخ

آيا تبرك به مفهوم اصطلاحى آن يك واقعيّت تاريخى است كه در بين امّت‌هاى صاحب شريعت رايج بوده، تا از سيره و روش آنان كشف كنيم كه تبرك در بين امّت‌هاى دينى پيشين نيز امرى مشروع بوده است؟

در پاسخ اين سؤال مى‌گوييم: تبرك به آثار انبيا، از جمله مسائلى است كه در امت‌هاى دينى پيشين نيز سابقه داشته است، اينك به نمونه هايى از آن اشاره مى‌كنيم:

1 - خداوند متعال در مورد تبرك حضرت يعقوب عليه السلام به پيراهن فرزندش حضرت يوسف عليه السلام و فرستادن آن براى پدرش يعقوب عليه السلام از قول حضرت يوسف عليه السلام مى‌فرمايد:

اِذْهَبُوا بِقَمِيصِي هٰذٰا فَأَلْقُوهُ عَلىٰ وَجْهِ أَبِي يَأْتِ بَصِيراً؛ ²«پيراهن مرا نزد پدرم يعقوب برده بر روى او افكنيد تا ديدگانش بينا شود.»

برادران حضرت يوسف عليه السلام امر برادر خود را امتثال نموده و پيراهن را برداشته و بر صورت يعقوب عليه السلام انداختند. پدرى كه در فراق فرزندش بر اثر شدّت حزن و زيادى اشك نابينا شده بود. در اين هنگام به اذن خداوند متعال چشمان پدر به بركت پيراهن يوسف عليه السلام بينا شد. البته خداوند متعال قدرت دارد كه اين عمل را مستقيماً انجام دهد، ولى از آن جا كه عالم عالِم اسباب و مسببات است و اسباب نيز برخى مادى و برخى معنوى است، حكمت الهى بر اين تعلق گرفته كه در انبيا و صالحين و آثارشان بركت قرار دهد تا از اين طريق مردم به آنها اعتقاد پيدا كرده و به آنها نزديك شوند و در نتيجه با الگو قرار دادن آنان به خداوند تقربّ پيدا كرده و به ثواب او نائل آيند.