165
محل استقرار حجاج در منى در دوره عثمانى
از همان صدر اسلام، دو جمره اولى و وسطى، از تمامى اطراف باز و قابل رمى بوده است؛ اما جمره عقبه، سينه كوه بوده و رسول خدا(ص) به گونهاى رمى مىكرده است كه سمت چپ ايشان، در پشت سر، مكه و سمت راستشان منا قرار داشته است. 1 بنابر روايات شيعه، مستحب آن است كه فرد رمى كننده، اين چنين كه رسول خدا(ص) رمى مىكرده، رمى كند.
در سال 1376 ق عبدالله بن دهيش، رييس محاكم شرعى مكه، فتوا به تخريب اين كوه داد، مشروط بر آن كه از آن سوى رمى صورت نگيرد؛ اما اكنون از هر طرف به جمره عقبه رمى مىشود.
در گذشته و تا زمان دولت عثمانى، از شب عيد قربان و دو روز بعد، جشن و سرور در منا برپا و همه جا چراغان بوده است. يك زن شاعره اصفهانى كه در نيمه