240آيا آيه مباركه تنها ناظر به غنائم جنگى است، يا مدلول وسيع و گسترده دارد؟ براى پاسخ به اين پرسش، بايد مادّه «غنم» از نظر لغت مورد بررسى قرار گيرد.
در كتاب‌هاى فقهى هرگاه كه لفظ غنيمت به كار رود، ، معمولاً مورد آن، غنائم جنگى است، ولى اين سبب نمى‌شود كه ما دلالت آيه را محدود به درآمدهاى جنگى كنيم، بلكه اطلاق آيه كه هر درآمدى را شامل است، براى ما حجت مى‌باشد.
لغت نويسان عرب براى لفظ غنيمت معنى وسيعى ذكر مى‌كنند كه اختصاص به غنائم جنگى ندارد. برخى را يادآور مى‌شويم:
1. خليل بن احمد فراهيدى (م170ه-) مى‌گويد:
«هر چه را كه انسان بدون رنج به دست آورد، غنيمت است». 12. ازهرى مى‌گويد:
«غنم به دست آوردن چيزى است و اغتنام، بهره‌بردارى از غنيمت است». 23. ابن فارس مى‌نويسد:
«غنم يك ريشه بيش نيست كه حاكى از به دست آوردن چيزى است كه پيش‌تر داراى آن نبوده است و بعد، در مورد غنائم جنگى به كار مى‌رود». 3در اين جا به همين مقدار از گفتار بزرگان ادب اكتفا مى‌كنيم، با ذكر اين نكته كه تفسير غنيمت به مطلق «درآمد»، در اغلب لغتنامه‌هاى عربى وارد شده است. 4