100پرداخته نشده بود. امامان معصوم عليهم السلام به خاطر عسر و حرج، شيعيان را از پرداخت خمس معاف كردند.
2. اموال غير مخمّسى از غير شيعه (هر چند مربوط به غنايم جنگى نبود) به دست شيعيان مىرسيد در حالى كه در آن حق «ذوى القربى» بود. اين بخش از خمس نيز مورد تحليل قرار گرفته تا شيعيان جور ديگران را نكشند.
3. انفال يعنى زمينهايى كه بدون جنگ در اختيار دولت اسلامى قرار مىگيرد كه همگى از آنِ مقام امامت و رسالت است و بايد در مصالح جامعه به كار گرفته شود؛ خمس اين بخش نيز معاف شده است.
همچنين در مورد مستضعفان و افراد مستمند كه پرداخت خمس بر آنان مشكل بود و يا دوران خفقان و اذيت و آزار شيعيان پرداخت خمس با مشكل روبرو بود، لذا در چنين مقاطعى خمس تحليل شد. همچنين بيان كرديم كه قريب سى روايت حاكى از وجوب خمس در كليه درآمدها پس از كسر مؤنهها و هزينههاى لازم زندگى است.
در بخش سوم مورد مصرف خمس با توجه به آيۀ مباركه و احاديث نورانى ائمۀ اهل بيت عليهم السلام روشن شد و اينكه خمس از آنِ شخص رسول و يا امام نيست بلكه مربوط به مقام رسالت و امامت است و امام هر زمان بايد آن را به نحوى كه در كتاب و سنت بيان شده مصرف كند.