290
ب. مقام و منزلت كعبه
بى شك كعبه در فرهنگ اسلامى و نزد مسلمانان از مقام و منزلت بسيارى برخوردار است، چرا كه عنوان خانه خدا را دارد كه فرمود: «جَعَلَ اللّٰهُ الْكَعْبَةَ الْبَيْتَ الْحَرٰامَ قِيٰاماً لِلنّٰاسِ (مائده: 97)». و قبله نماز است «فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضٰاهٰا فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرٰامِ (بقره: 144)». مطاف در حجّ، كه فرمود: «وَ لْيَطَّوَّفُوا بِالْبَيْتِ الْعَتِيقِ (حج: 29)». مكانى است كه نگاه بدان عبادت است، چنانكه امام صادق در روايتى مىفرمايد: « النظر إلى الكعبة عبادة ....». 1 علامه طباطبايى مىنويسد: كعبه نزد امتهاى ديگر نيز مقدس و محترم است، هندوها معتقدند روح «سيفا» كه اقنوم سوم است در حجرالاسود حلول نموده است، صابئان و كلدانيان كعبه را يكى از هفت خانه مقدس مىدانند، ايرانيان بر اين باور بودند كه روح هرمز در كعبه حلول كرده است، يهود آن را بر اساس دين ابراهيم معظم مىشمردند و در آن خدا را عبادت مىكردند، نصارا آن را مقدس مىشمردند به همين دليل تمثال مريم و مسيح را در آن قرار مىدادند، اعراب نيز براى آن نهايت احترام قائل بودند و در آن حجّ به جاى مىآوردند. 2
ج. اسامى و صفات كعبه
در قرآن كريم براى كعبه اسامى و اوصافى چندى بيان شده است، كه مهمترين آنها عبارت است از: