278 آرى اين حرمت نسبت به صيد دريايى نيست و لذا در ادامه مىفرمايد: «أُحِلَّ لَكُمْ صَيْدُ الْبَحْرِ وَ طَعٰامُهُ مَتٰاعاً لَكُمْ وَ لِلسَّيّٰارَةِ (مائده: 96)». و صيد خشكى نيز پس از خروج از احرام و با حفظ حرمت حرم، روا مىشود، و لذا مىفرمايد: «وَ إِذٰا حَلَلْتُمْ فَاصْطٰادُوا».
اين بخش از آيه كه متضمن حكم حلّيت صيد است، در حقيقت سفارش به انجام آن نيست تا حجّگزار پس از خروج احرام، مكلف باشد صيد را انجام دهد، بلكه به اصطلاح اهل اصول امر بعد از حظر است و اين امر تنها بر رفع منع پيشين يا بازگشت به حالت پيش از حظر دلالت مىكند و دلالتى بر وجوب ندارد، همانند آيه: «فانتشروا فى الارض» و «ابتغوا من فضل الله(جمعه: 10» كه بيانگر جواز انتشار و پراكنده شدن بعد از نماز جمعه و دنبال كسب روزى و كار رفتن است، نه وجوب آن.
2. رفتارهاى اجتماعى
بخش دوم اين آيه در خصوص برخى از رفتار اجتماعى مؤمنان در محيط زندگى است. ليكن چون ارتباط اندكى با موضوع حج دارد، به اختصار به دو مطلب در خصوص رفتار در محيط اجتماعى اشارت مىشود.
أ. ترغيب به گذشت
در ابتداى اين بخش از آيه مىفرمايد: «وَ لاٰ يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ أَنْ صَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرٰامِ أَنْ تَعْتَدُوا». اين بدان معناست كه چون كفار در گذشته و در جريان حديبيه مانع از ورود مؤمنان به مسجدالحرام براى انجام مناسك عمره شده بودند، و اين روحيه مقتضاى انتقامگيرى از دشمن مىباشد، به مؤمنان سفارش مىكند كه مبادا چنين شود.