104

*آيه ششم

«وَ أَتِمُّوا الْحَجَّ وَ الْعُمْرَةَ لِلّٰهِ فَإِنْ أُحْصِرْتُمْ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِ وَ لاٰ تَحْلِقُوا رُؤُسَكُمْ حَتّٰى يَبْلُغَ الْهَدْيُ مَحِلَّهُ فَمَنْ كٰانَ مِنْكُمْ مَرِيضاً أَوْ بِهِ أَذىً مِنْ رَأْسِهِ فَفِدْيَةٌ مِنْ صِيٰامٍ أَوْ صَدَقَةٍ أَوْ نُسُكٍ فَإِذٰا أَمِنْتُمْ فَمَنْ تَمَتَّعَ بِالْعُمْرَةِ إِلَى الْحَجِّ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِ فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَصِيٰامُ ثَلاٰثَةِ أَيّٰامٍ فِي الْحَجِّ وَ سَبْعَةٍ إِذٰا رَجَعْتُمْ تِلْكَ عَشَرَةٌ كٰامِلَةٌ ذٰلِكَ لِمَنْ لَمْ يَكُنْ أَهْلُهُ حٰاضِرِي الْمَسْجِدِ الْحَرٰامِ وَ اتَّقُوا اللّٰهَ وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللّٰهَ شَدِيدُ الْعِقٰابِ (بقره: 196)».

شرح واژگان

الف: حصر: اين واژه در لغت به معناى ممنوع و محصور كردن است. گفته مى‌شود: حصره العدوّ، دشمن او را محاصره نمود. و احصره المرضُ من السفر، بيمارى مانع از سفر او شد. ¹

ب: استيسار: اصل يسر به معناى آسانى در مقابل عسر به معناى سختى است، ²چنانكه قرآن نيز مى‌فرمايد: «يُرِيدُ اللّٰهُ بِكُمُ الْيُسْرَ وَ لاٰ يُرِيدُ بِكُمُ الْعُسْرَ (بقره: 186).

ج: هدى: هَدى و هُدى، هر دو به يك معنا هستند، با اين تفاوت كه هُدى در ارشاد و راهنمايى به كار مى‌رود، ولى هَدْى در هديّه دادن كاربرد دارد. و تفاوتش با هديه‌هاى معمولى اين است، كه هَدْى هديه مخصوص به حرم و خانه خداست. ³