164و در ميان بناى محراب و مدخل فلزّى غربى، ستونى كه با ميله‌هاى مسى مشبّك مزيّن شده است، مشخّص‌كنندۀ ستون «الجزعه» مى‌باشد.

در جانب غربى ستونِ محراب با خطّ درشت و طلايى نوشته شده است:

هٰذٰا مُصَلّى رَسُولُ اللّٰه صلى الله عليه و آله

همچنين در قسمت فوقانى بناى محراب، با خطوط مطلاّ بر زمينۀ قرمز برّاق نوشته شده است:

هٰذٰا مِحْرابُ رَسُولُ اللّٰه صلى الله عليه و آله

غير از محراب نبوى در مسجدالنّبى، بنا به مصالح دينى يا ضرورت توسعه، محراب‌هاى ديگرى نيز ساخته شد كه بعضى از آن‌ها تا زمان ما موجود است و بعضى ديگر در زمان روى كار آمدن سعودى‌ها برداشته شد. ¹(نك‍ : پيكرۀ 5 - 3)

1 - 3 / ب: محراب عثمانى

اين محراب، محاذى سمت قِبلى محراب نبوى، در ديوار قِبلى مسجد كه حدّ نهايى توسعۀ جنوبى مسجدالنّبى است، قرار دارد.

اين محراب توسّط «عثمان بن عفّان» بنا گرديد. عثمان خود پس از اتمام توسعه و تعمير مسجد در مكان مذكور، به جماعت برخاست و بدين جهت به «محراب عثمانى» شهرت يافت و بناى امروزى آن از آثار «اشرف قايتباى» در سدۀ نهم هجرت است.

ديوار جنوبى مسجد كه محراب عثمانى در آن معمارى شده است، از «باب‌السّلام» تا «منارۀ رئيسيّه» يكى از پرشكوه‌ترين كاشى‌كارى‌هاى عثمانى‌هاست كه در زمان «سلطان عبدالحميد عثمانى» بنا شده است.

ديوار قِبلى مسجد به سه سطر موازىِ هم تقسيم و در هر رديفِ آن، آيات منتخب