372
توسعۀ اطراف حرم
ابراهيم رفعت پاشا مىنويسد: گرچه حرم حضرت حمزه را مادرِ خليفۀ عباسى در سال 590 بنا كرده است ليكن اين حرم در سال 893 توسعه يافت و به دستور ملك اشرف قايتباى 1 و با سرپرستى شاهين الجمالى متولّى حرم شريف نبوى صلى الله عليه و آله در سمت غربى آن چاهى حفر شد و چاه ديگرى نيز با چند دستگاه دستشويى به فاصلۀ دور از حرم، براى استفادۀ زائران احداث گرديد.
مَصْرع حضرت حمزه عليه السلام
ابراهيم رفعت با بيان اينكه در بيشتر منابع تاريخى آمده است:«مصرع»و محلّ شهادت حضرت حمزه در دامنۀ«جبل الرمات»بوده و رسول خدا صلى الله عليه و آله پيكر او را به اين محلّ مسطح و هموار منتقل كرده و در آنجا دفن نموده است، به معرفى مصرع پرداخته، مىگويد:
در داخل ساختمان«مصرع»، ضريحى ديده مىشود كه در اطراف آن پنج بيت شعر نوشته شده، با مطلع:
أعظم بمشهد ليث اللّٰه حمزَة مَنْ
بيوم احُد لخير الخلق قد نصراً
«چه با عظمت و با شكوه است محلّ شهادت شير خدا حمزه؛ كسى كه در جنگ احد به بهترين خلق يارى كرد.»
ابراهيم رفعت سپس قطعه شعر ديگرى را نقل مىكند كه در لوحى نوشتهاند و در داخل ساختمان مصرع نصب كردهاند است كه از جملۀ ابياتش اين است 2: