136چهار طاق دارد، هر طاقى تا طاق ديگر پنج ذرع است، و در طول كه طرف«ركن شامى» به«ركن عراقى»است، بيست و نه دربند است، در هر طاقى هم پنج چراغ افروخته مىشود، چهار ستون در چهار گوشه مسجد ساختهاند، كه سر هر كدام هشت شاخه دارد، و هر شاخهاى يك قنديل افروخته مىشود، و اينها را«شجرة النور»مىگويند، خيلى خوشگل است، يك ستون هم در وسط، همه چادر دور مسجد دارد، كه دور همه جا دو طاق مثل شبستان دارد و سقف آن را از سنگ، در زمان سلطنت«سلطان مراد خان محمد پاشا»صدراعظم سقف زده است، قبل از اين از چوب بوده است.
مأذنههاى مسجد الحرام
تمام مسجد شش مأذنه دارد، طول خانه يعنى«مسجدالحرام»صد و شصت ذرع مىشود، عرض آن صد و هشت ذرع است، سى و نه در بند دارد، و ابواب آن را مىنويسيم كه بعضى چهار دربند دارد و بعضى سه دربند دارد، شكل مسجد تقريباً از اين قرار است:
مجموع ميلهاى سنگى كه گنبد را بر او نهادهاند، پانصد ميل است، صد و بيست و پنج از آن، از سنگهاى كوچك مثل آجر تراش ساخته شده، و بقيه يك پارچه است، كه طول هر يك تخميناً سه ذرع و نيم، و قطر نيم ذرع مىشود، خود«كوه صفا»در مقابل «ركن حجر»واقع است، كه از بالاى«صفا»،«حجرالاسود»ديده مىشود، از درى كه مقابل واقع است و مستحب است ادعيه را در همان مقابل«حَجَر»ايستاده بخوانند، سه طاق دارد كه دو طاق آن كه در دو طرف است هر كدام سه ذرع و طاق وسط پنج ذرع است، چهار پله دارد و بالاى پله هم تا ديوار خانه كعبه، كه متصل به اوست، بايد شش ذرع باشد، در بالاى آن اطاقها كتيبهاى نوشتهاند: إِنَّ الصَّفٰا وَ الْمَرْوَةَ مِنْ شَعٰائِرِ اللّٰهِ 1 الى آخر.
«مروه»هم تقريباً همين طور است، سه طاق بزرگتر دارد، خود بالاى«مروه»سنگ فرش، و چسبيده به ديوار، خانه هم كه مشرف به اوست، سكوئى سرتاسر ساختهاند، كه بعضى اوقات حاج نشسته، استراحت مىكنند.