56مجزى از حجة الاسلام نيز مىباشد، امّا اگر علم به غصبى بودن داشته باشد، از اموال مجهول المالك شمرده مىشود، و در اينصورت اگر شخصى مستحق آنها باشد به نيت صدقه از طرف مالكان، آنها را تملك مىنمايد به شرط آنكه از مصرف سالش بيشتر نباشد، بنابر اين اگر اين مقدار كفاف هزينههاى حج را بنمايد، وى مستطيع مىگردد؛ و اگر شخصى مستحق آن نباشد، به اندازۀ ثلث آن به فقرا صدقه دهد و سپس در باقيماندۀ آن مىتواند تصرّف نمايد، و اگر اين باقيمانده كفاف هزينههاى حج را بكند، حج بر او واجب مىگردد و در غير اين صورت حج بر وى واجب نيست. و همچنين در هداياى حكومتى نيز اگر علم به مجهول المالك بودن آن داشته باشد، حكم چنين است.
مسأله 171- اگر انسان مستطيع باشد بدين معنى كه از امكانات مالى براى هزينههاى حج برخوردار باشد، ولى با وجود اين، از مال غصبى در مخارج حج استفاده نمايد، حجّش صحيح بوده و مجزى از حجة الاسلام مىباشد به شرط آنكه پول قربانى از مال حلال باشد و يا در ذمه خريدارى شود؛ و اما غصبى بودن پوشش در حال طوافگرچه طواف كننده علم به آن داشته باشدو نيز غصبى بودن لباسهاى احرام به صحّت آن ضرورى نمىرساند چنانكه قبلا ذكر شد.
حج مستحب
مسأله 172- مستحب است انسان در صورت تمكّن هر سال حج بجاى آورد.