475

جانب شمالى مسجد الحرام

سويقه و قعيقعان

ازرقى گويد در جانب شمالى مسجد الحرام،شش خانه است به حسب ترتيب:

در اول پهلوى مناره‌اى است كه در كنار در سهم است و آن در عمرو بن عاص است.

دوم در دار العجله مسدود شده و براى كسى كه رو به روى آن بايستد موضع آن معلوم است.

سوم،در دار العجله است.

چهارم در قعيقعان است و آن در حجير بن اهاب است.

پنجم باب النّدوه است.

ششم در خانۀ شيبة بن عثمان است كه از آنجا به سويقه روند. ¹

همچنين ازرقى گويد:در اول،در جانب شرقى در بنى شيبه است كه در جاهليت و اسلام به نام در بنى عبد شمس بن عبد مناف معروف بوده است.و نيز گويند كه در بنى سهم در كنار در بنى جمح است.معلوم مى‌شود كه محلات بنى سهم در جانب شمال شرقى مسجد بوده است.در جانب شمالى مسجد به هنگام توسعۀ مسجد،در زمان عبد الله بن زبير سپس ابو جعفر المنصور و مهدى عباسى تغييراتى صورت گرفته است.

و مى‌گويد كه ضلال كه پهلوى دار النّدوه است 242 ذراع است ²و عرض مسجد از منارۀ باب اجياد تا منارۀ باب سهم 278 ذراع است ³و اين ابعاد بعد از توسعۀ مسجد به وسيلۀ مهدى است.

باب بنى سهم در جهت غربى از شق شمالى است.نزد اوست خانۀ عمرو بن عاص و يكى از مناره‌هاى مسجد مشرف بر آنهاست.رسول خدا-ص-در آنجا نماز مى‌گزارد.

در اين منطقه محله بنى سهم بود كه از سيل قعيقعان از خانۀ عمرو بن عاص تا خانه