259جايگاه پنجرههايى در اطراف و سقفى آهنين و برجسته و جداى از اصل ساختمان دارد كه مردم از آن به عنوان سايبان استفاده كنند.
فاسى آن را اين چنين توصيف مىكند:خانهاى است مربع كه بر بالاى آن گنبد بزرگى قرار دارد و در چهار سمت آن،به جز سمت جنوب،پنجرههايى آهنين نصب گرديده كه در سمت شمالى آن،از خارج،دو حوض وجود دارد و ميان دو حوض ياد شده،درب سقاخانه قرار گرفته است.
در وسط خانه،حوض بزرگى است كه به وسيله لولهاى هوايى ابتدا از زمزم به ديوارهاى خانه آمده و سپس از مجراى زمينى به حوض متصل مىگردد،به طورى كه آب به صورت فوران از وسط آن به داخل حوض ريخته مىشود.فاسى در دنبالۀ سخن خود مىگويد:اين سقاخانه در سال 807 ه.تعمير گرديده است.
گويند اين سقاخانه جايى بوده است كه عباس بن عبد المطلب حاجيان را آب مىداده است.فاسى آورده است كه:
فاصلۀ ميان اين سقاخانه تا حجر الأسود هشتاد ذراع با ذراع آهنى است.(1/7 56 سانتيمتر).(عكس صفحۀ 246 را ملاحظه نماييد.)
ديگر قسمتهاى مسجد الحرام
1-راهروهاى چهارگانه:علامه شيخ عبد الرحمن در بعضى از نوشتارهاى خود آورده است:راهروهايى كه از مطاف به بيرون مسجد ساختهاند،شامل چهار قسمت بود؛ نخستين راهرو به سوى باب السلام،ديگرى به سوى باب الصفا و سوّمى به سوى باب العمره و چهارمى به طرف باب الحزوره بوده است.اين راهروها پس از پوشيده شدن مطاف با مرمر در سال 1003 ه.ايجاد گرديد.
2-ساعتهاى آفتابى مسجد:ابن ظهيره مىگويد:بر سايبانى كه روى خانۀ زمزم ساخته شده،ساعت آفتابى قرار دارد كه به وسيلۀ آن ساعات گذشته و باقىمانده از روز نشان داده مىشود.در ششم ذى الحجه سال 1079 ه.شيخ محمد بن سليمان مغربى ساعت آفتابى در سوى باب السلام قرار داد كه اين ساعت آفتابى بر روى پايههايى به ارتفاع