190بيرون شهر تأمين مىكردند تا اين كه در زمان خلافت معاويه ده چشمه آب حفر گرديد و آب آن با كانالهاى ايجاد شده به شهر مكه آورده شد.
هنگامى كه عبد اللّه بن عامر به قصد حج به اين ديار آمد،تمامى چشمههاى فرعى را به يك سرچشمۀ اصلى سرازير نموده و حوضهايى را در صحراى عرفات ساخت و آب چشمه را بدان باز كرد و از اين پس،مردم در مكه و عرفات آسايش بيشترى در تهيه آب به دست آوردند.
در سالهاى پايانى دولت بنى اميه-سال 132 هجرى-در اثر تخريب چشمههايى كه آب خود را به چشمۀ بزرگ و اصلى مىرساند،آب قطع گرديد و مكه به همراه حجاج، دچار گرفتاريهاى زيادى شد،به طورى كه قيمت هر مشك آب به ده درهم(25 قرش مصرى)و يا بيشتر افزايش يافت و ناگزير مردم مجددا به سوى چاهها رو آورده و از آب آن استفاده نمودند.اين وضعيت تا زمان خلافت هارون الرشيد(170-193)هجرى ادامه داشت.در دوران خلافت هارون و به دستور وى،چشمههاى منهدم شده بار ديگر اصلاح و ترميم گرديد.ليكن اين شرايط باز مدت زيادى ادامه نيافت و مجددا مردم دچار بىآبى شدند.هنگامى كه اين وضعيت با ام جعفر زبيده همسر هارون كه زنى خيرخواه و پيش قدم در كارهاى خير بود،در ميان گذاشته شد،پس از اجازه از هارون،دستور ساختمان چشمه حنين-چشمه زبيده-را صادر نمود.
سرچشمه آن،از كنارۀ كوه بلندى به نام«طاد»است كه ميان كوههاى سياه رنگ بلندى در راه مكه به طائف قرار دارد كه بدان كوههاى«ثقبه»گفته مىشود.
چشمۀ حنين به نخلستانها و مزارع مردم در اين ناحيه ختم شده و زمينهاى ياد شده از آن سيراب مىگشت.اين قسمت به نام«حايط حنين»معروف بوده كه در اين مكان يكى از غزوات پيامبر صلّى اللّه عليه و اله به نام غزوۀ حنين رخ داد.زبيده تمامى اين زمينها را خريد و نخلستانها و مزارع آن را از ميان برداشت و در آن قناتى كشيد كه گاه كوههايى را نيز شكاف داده و مسير قنات را از آن عبور دادند.همچنين جهت جمع شدن آب در پاى كوهها آبگيرهايى بنا نمود كه بدين ترتيب در زير هر كوهى آبگيرى قرار داده شد كه به وسيلۀ آب باران پر مىگرديد،سپس توسط مجرايى به قنات نامبرده اتصال داشت.بنابراين،