959خليل اللّٰه خليلى در آثار هرات (2004)، حافظ نور محمد در تاريخ مزار شريف (1990)، محمد بلخى در مزارات شهر بلخ (1966)، تحقيقات گستردهاى را به رشتۀ تحرير درآوردهاند كه شامل خراسان ايران و افغانستان كنونى است.
در بخش مزارات و زيارتگاههاى ماوراء النهر دربارۀ كاركرد اين اماكن مقدس در سمرقند و بخارا واقع در كشور ازبكستان كنونى، ملّازاده در تاريخ مزارات بخارا (1960)، النرشخى در تاريخ بخارا (1973)، فضل اللّٰه روزبهان اصفهانى در مهمان نامۀ بخارا (1962)، دكتر غروى در آرامگاه در گسترده فرهنگ ايرانى (1376)، سليم بخارى در دل به يار (1993)، خاوند شاه بلخى در روضة الصفا (1984)، السمرقندى در سمريه (1964)، حافظ كربلايى در روضة الجنان (1970)، ويل دورانت در تاريخ تمدن (2003)، خرم بركه در خواجۀ احرار ولى (2005)، محمد جوينى در تاريخ جهانگشاى جوينى (2003)، منوچهر ستوده در آثار تاريخى ورارود و خوارزم (1384)، لوسين بوآت در تاريخ مغول (2003)، اشپولر در تاريخ ايران در دورۀ نخستين اسلامى (2001)، حسن بيك روملو در احسن التواريخ (2004)، امين مالوف در تاريخ سمرقند (1996)، عبدالملك بن حيدر سمرقندى در قنديه (1957)، بارتولد در تركستان نامه (1974)، گروهى از پژوهشگران دانشگاه كمبريج در تاريخ ايران دورۀ تيموريان (2000)، سلسله مقالات آلبرت هورانى تحت عنوان طريقه نقشبنديه (1974 - 1975)، بابينگر در مقالۀ فرامين نقشبنديه در اسلام (1923)، مطالب مبسوطى را ذكر نمودهاند.
در مورد مزارات مورد نظر در كشور تاجيكستان فعلى، مىتوان به آثار: سفرنامۀ دكتر باشينو (1994)، باباجان غفوراف در تاجيكان (1997)، محمد رياض در احوال و آثار و اشعار مير سيد على همدانى (1995)، ياحقى و سيدى در از جيحون تا وخش (1378)، شيرين آكينو در اقوام مسلمان اتحاد شوروى (1989)، حمزه كمال در مزارهاى شمال تاجيكستان و چهارده مزار (2001)، ميرزا شكورزاده در تاجيكان، آريايىها و فلات ايران (2004)، نذيرجان تورسان زاد در تاريخ و فرهنگ مردم خجند (2003)، جوآن گروس در خواجۀ احرار