916

خَبَرُ مَا عِنْدَنَا فَمَا خَبَرُ مَا عِنْدَكُمْ ثُمَّ الْتَفَتَ إِلَى أَصْحَابِهِ فَقَالَ: أَمَا لَوْ أُذِنَ لَهُمْ فِى الْكَلَامِ لَأَخْبَرُوكُمْ أَنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوَى »؛ ¹ اى ساكنان خانه‌هاى وحشت‌زا، گورهاى تاريك، اى خفتگان در خاك، اى غريبان، اى تنهاشدگان، اى وحشت‌زدگان، شما پيش از ما رفتيد و ما در پى شما روانيم، و به شما خواهيم رسيد. از ما دربارۀ اين دنيا مى‌پرسيد؟! بدانيد كه خبرهاى بدى براى شما داريم: در خانه‌هايتان ديگران سكونت گزيدند، زنانتان با ديگران ازدواج كردند، اموال شما در ميان ديگران تقسيم شد. اين خبرى است كه ما داريم، حال شما چه خبر داريد؟ سپس به اصحاب خود رو كرد و فرمود: بدانيد كه اگر اجازه سخن گفتن داشتند، به شما خبر مى‌دادند كه بهترين توشه براى اين سفر، تقواست. يعنى در آن‌جا غير از پرهيزگارى الهى هيچ چيزى دست انسان را نمى‌گيرد.

اين كلام مولى را هر وقت انسان مى‌خواند عميقاً متأثر مى‌گردد. حضرت على عليه السلام معلم انسان است، مى‌خواهد نسل آدمى تربيت شود و از نظر روحى و روانى دگرگون گشته به فكر چاره باشد.

پيامبر صلى الله عليه و آله با توجه به اين ضرورت فرمود: «

فزوروها و ليزدكم زيارتها خيرا »؛ زيارت قبور موجب خير است. و نيز فرمود: «

فزوروها فانّها تذكركم الموت »؛ ² موجب تذكر و يادآورى مرگ مى‌باشد. خلاصه اين كه انسان از اين طريق ساخته خواهد شد و كم‌تر مرتكب عصيان، جرايم و هنجارشكنى اجتماعى مى‌گردد.

3. وسيلۀ عبرت و پندآموزى

در سخنان رسول خدا صلى الله عليه و آله به اين اثر اشاره شده، در يك تعبير فرمود: «

...فزوروها فإنّ فيها عبرة »؛ به زيارت قبور برويد چون در زيارت آن عبرت‌آموزى است، يعنى زيارت اهل قبور مايۀ عبرت مى‌باشد. در تعبير ديگر آمده است: «

...فزوروها، فإنّ فى زيارتها عظة و عبرة »؛ ³ اهل قبور را زيارت كنيد، چون در زيارت آنها پند و عبرت آموختن است.