1089
گرت در بيابان نباشد چَهى
چراغى بِنه در زيارتگَهى
(بوستان سعدى) بر سر تربت ما چون گذرى همت خواه كه زيارتگه رندان جهان خواهد بود
(حافظ)
در دستورات شريعت نيز رفتن بر سر مزار و قبور، اداى سلام كردن و فاتحه خواندن، توصيه و تأكيد شده است. همچنين زيارت يكى از آداب دينى مهم مسلمانان به ويژه شيعيان مى‌باشد. در فرهنگ عامۀ ما ايرانيان آداب و آيين‌هاى خاصى در مورد زيارت و زيارت رفتن وجود دارد. زيارت شكل خاصى از نيايش است كه كسى يا چيزى را مورد توجه قرار مى‌دهند و به وسيلۀ آن مستقيماً از خداوند طلب حاجت مى‌شود. اين خواهش‌ها و طلب‌ها ممكن است بر اساس نيازهاى مادى يا معنوى افراد باشد كه در جهان‌بينى و ايدئولوژى مكاتب و مذاهب مختلف درجات خاصى دارند. گاهى اوقات زيارت، توأماً با مراسم ويژه و نهادينه شده در افراد صورت مى‌گيرد، كه فرد داراى درجه و رتبه‌اى خاص مى‌شود و از نظر اجتماعى از احترام ويژه‌اى نزد افراد همكيش خود برخوردار مى‌گردد. براى مثال مى‌بينيم كه بسيارى از افراد كشورمان پس از تشرّف به مكان‌هاى مذهبى با پيشوند حاجى، مشهدى (مشدى) و كربلايى (كبلايى) و غيره خوانده مى‌شوند.
ترانه‌ها و اشعار محلى
ترانه يكى از ژانرهاى مهم فرهنگ عامه مى‌باشد كه در آن خصوصيات روحى، اخلاقى، فردى و غيرۀ مردم تبلور يافته، به عينيّت مى‌رسد. در ترانه‌هاى محلى مفهوم زيارت و فحواى آن بازتاب وسيعى يافته است. همچنين در اشعار محلى شعراى گمنام، به ويژه در چاوشى‌ها نيز بسيار آمده است. در زير به برخى از اين ترانه‌ها و اشعار اشاره مى‌شود: