190ادامه فرمود:
واى بر ابوحنيفه! با آزاد كردن كدامين برده به پاداش طواف كعبه و سعى بين صفا و مروه و فيض عرفه خواهد رسيد؟ با آزادى كدامين برده به سرتراشى و رجم شيطان دست خواهد يافت؟ اگر فتواى او درست باشد، مردم مىتوانند حجّ خانۀ خدا را به تعطيلى بكشانند و اگر حجّ خانۀ خدا به تعطيلى بكشد،امام زمان موظّف مىشود كه فتواى ابوحنيفه را نقض كند و مردم را به سفر حجّ اجبار كند،چه خواهان سفر باشند يا نباشند؛زيرا بنياد خانۀ خدا را بر حجّ و زيارت نهادهاند. 1
فوايد سفر حج
هشام بن حكم مىگويد:از امام صادق عليه السلام پرسيدم چه علتى بوده كه خدا حج و طواف را براى بندگان خود واجب گردانيده است؟
حضرت فرمود:خدا بشر را آفريد و فوايد انجام دستورات دين و مصلحت دنيوى آنان را بيان داشت.در برنامۀ حج-كه جمعيتهاى شرق و غرب شركت مىكنند-يكديگر را مىشناسند،نژادهاى مختلف از حمل و نقل و بازرگانى از شهرهاى مختلف بهرهمند مىگردند.جمعيتهايى كه به مكّه مىآيند آثار رسول خدا صلى الله عليه و آله را درك مىكنند و از وضع آن حضرت آگاه مىشوند و آن حضرت را به خاطر مىآورند و فراموش نمىكنند. 2
نذر باطل
راوى مىگويد: