117حطيم، مابين حجرالاسود و در كعبه واقع است، سؤال كردم: چرا بدين اسم ناميده شده؟ فرمود: چون در اين مكان مردم زياد ازدحام مىكنند و تلاش دارند و در نتيجه، همديگر را در اين جا فشار مىدهند و دفع مىكنند.
همچنين، امام صادق عليه السلام حطيم را، مقدّسترين نقطۀ زمين و ميان در كعبه و حجرالاسود ناميده است. 1 و بايد از اين مكان مقدّس، حدّاكثر استفاده را نمود. روايات متعدّدى هم، محلّ آن را بين حجرالأسود و در كعبه معرّفى كردهاند. 2 و شايد هم، اصلاً حطيم، روبهروى در كعبه باشد، كه در آن جا ازدحام زيادى براى دعا و راز و نياز صورت مىگيرد.
از سوى ديگر «حلبى» مىگويد، از امام صادق عليه السلام دربارۀ «حجر اسماعيل عليه السلام » سؤال كردم، آن حضرت فرمود: شما آن جا را حطيم مىناميد، در صورتى كه وى گوسفندان خود را در آن جا مىگردانيد، مادر خود را در آن جا دفن نمود و كراهت داشت پاى روى آن گذاشته شود، بدين جهت دور آن ديوار كشيد و در آن، قبرهاى پيامبران عليهم السلام قرار دارد. 3
از لحن اعتراضآميز امام صادق عليه السلام در اين بيان و با استفاده از پنج روايت ديگر، استفاده مىشود، كه «حجر اسماعيل عليه السلام » را نمىتوان حطيم دانست و از طرف ديگر، رواياتى كه، حطيم را بين حجرالاسود و در كعبه معرفى مىكند، همان خصوصيّات «ملتزم» را دارد، مىتوان نتيجه گرفت،