193ديوارى كشيد، و در آن قبر چند پيغمبر هست 1 (شايد مراد حضرت عليه السلام آن باشد كه اگر داخل خانۀ كعبه مىبود كسى را در آن دفن نمىكردند).
و امّا طواف از اندرون حجر باطل است به اجماع اماميّه، به دليل تأسّى بر پيغمبر صلى الله عليه و آله و ائمّه عليهم السلام ، كه همه از بيرون حجر طواف كردهاند.
فِى الحديث : رسول خدا صلى الله عليه و آله فرمود كه :
«خُذُوا عَنّي مَناسِكَكُم» 2، يعنى : از من تعليم بگيريد اعمال حجّ را.
و در حديث ديگر حلبى 3 گويد كه : گفتم به [ حضرت] صادق عليه السلام كه : مردى طواف خانه مىكرد، پس از جهت اقتصار و اختصار، يك شوط از داخل حِجر طواف كرد؛ فرمود : اعاده كند آن طواف را 4.
و در همين مضمون، نهى از شوط از داخل حِجر وارد شده، و مشهور ميان علماى اهل تسنّن نيز بطلان است، و جمعى از شافعيّه مانند جوينى و امام الحرمين بغوى و رافعى تصريح نمودهاند بر اينكه زياده بر شش ذرع از خانه است، و گفتهاند كه : بنابراين، اگر كسى داخل حِجر طواف كند در عقب شش ذرع، طوافش صحيح است 5، و بعضى از شافعيّه، بدليل تأسّى رسول خدا صلى الله عليه و آله و خلفا و صحابه، ردّ ايشان نموده 6. و متضرّع مىشود بر اختلاف مذكور چند امر : جواز و عدم جواز اكتفا به استقبالِ 7 حِجر در نماز و ذبح و نحر و احتضار و دفن و امثال اينها؛ و خواندن نماز واجب در آن (بنا بر اختلافى كه در نماز واجبى خواندن در كعبه و بام آن، ميان علما هست، كه بعضى [ آن را] صحيح و بعضى باطل مىدانند).
تحقيق فرمودهاند در سرّ اينكه با وجود عدم دخول حِجر در كعبه، چرا جايز نباشد شوط از داخل حِجر ؟ سببِ عدم جواز آن است كه : در همان صورت تَياسُرِ 8 واجبى فوت مىشود، و فوت آن هم، ولو به يك قدم باشد، موجب بطلان طواف است بدون