48
نحوه محقق شدن حج بذلى
به يكى از گونههاى ذيل، استطاعت بذلى حاصل مىشود:
105 الف هر گاه فردى يا افرادى علاوه بر مصارف و هزينۀ حج انسان، مخارج زندگى او را تا بازگشت كه در اثر سفر نمىتواند تحصيل نمايد، بر عهده گيرند و به او بگويند: «حج برو، و هزينۀ حج تو و مخارج خانوادۀ تو تا بازگشت بر عهدۀ ما باشد» با فرض اطمينان به گفتۀ آنها، قبول نمودن بر او واجب است و حج بر او واجب مىشود و اين توانايى، توانايى بذلى نام دارد؛ و هم چنين است اگر مالى به اندازۀ هزينۀ حج و خانوادۀ او به او بدهند كه حج نمايد.
106 ب اگر هزينه مذكور را به او ببخشند به شرط اين كه با آن به حج برود كه در اين صورت هر چند قبول واجب نيست ولى اگر قبول كرد، توانايى بذلى حاصل مىشود.
تذكّر:
107 اگر به كسى كه قدرت بدنى بر حج ندارد، بذل حج شود، بنا بر احوط بايد نائب بگيرد.
بخششى كه موجب استطاعت بذلى نمىشود
108 هر بذل و بخششى موجب استطاعت بذلى نمىشود؛ اگر چه ممكن است موجب استطاعت مالى و در نتيجه موجب واجب شدن حج شود ولى با استطاعت بذلى، متفاوت است كه اين تفاوتها در مسألۀ 112 ذكر خواهد شد. پس اگر بخشش به صور ذيل باشد «استطاعت بذلى» حاصل نمىشود