454است و مأمورين عثمانى از رسيدن حجاج آگاهى يافته و براى استقبال از ايشان در سرحدات عثمانى آماده‌اند.
لازم بود تا از اين پس حجاج ايرانى از طريق مناطق غير مسكونى به سمت مكه هدايت شوند.
زمانى هم كه عبور از مناطق مسكونى اجتناب ناپذير مى‌شد، ارتباط و تماس ايشان با ساكنان منطقه تا حد ممكن محدود مى‌شد.
در باره راه جبل، اسناد زيادى در اختيار داريم كه دولت عثمانى به دليل آن‌كه نمى‌توانست راه جبل را كنترل كند، آن را به روى حجاج ايرانى بسته بود. پيش از اين، چند سند از اين نمونه نقل شد. در اينجا باز اسناد ديگرى را ارائه مى‌كنيم. در حكمى به بيگلربيگى بصره آمده است:
«پيش‌تر، به كرّات احكام شريف نوشته شده، مسدود شدن راه‌هاى بغداد به مكه و عدم عزيمت حجاج از اين راه‌ها - يعنى راه جبل - امر شده است. با اين حال در مخالفت با اين امر شريف، محمد عثمان از اعراب بصره، به عنوان امير حج تعيين و قافله حج مشتمل از عجم و عرب را گرفته، خبر عزيمت آنان از اين طريق به ما رسيد.
همين طور در حكم به امير محمد عثمان آمده است:
در حالى كه مسير شام براى حج در نظر گرفته شده است و براى تأمين فقرا و مسافران در اين مسير ملزومات مقتضى فراهم‌آمده، شنيده مى‌شودكه از مسيرهاى مختلفى از جانب بصره براى رفتن به حج مورد استفاده قرار مى‌گيرد. اين راه‌ها براى هميشه مسدود گشته و ديگر راهى مغاير امر احداث نگردد. اين بدان جهت است كه از طائفه جم كسى در اين مسير تلف نشده و وضعى مغاير با عهدنامه صلح پديدار نشود. حجاج به همين صورت نبايستى از اين طريق عزيمت نمايند.» 1
DM /21 /1 ,764 ,698 )7 /Ra /979( a DM 21 /1 ,2 .924 .728 ,)22 /Ra /979( a