249اگر شخصى به طور فرادا در وطنش قربانى خود را ذبح كند، باز اطلاق نام شعائرالله بر آن صحيح است؛ زيرا موجب يادآور شدن خداوند بوده، بيننده را به ياد خدا مى‌اندازد.
سه - استناد به آيه شريفه (فَإِذٰا وَجَبَتْ جُنُوبُهٰا فَكُلُوا مِنْهٰا وَ أَطْعِمُوا الْقٰانِعَ وَ الْمُعْتَرَّ) (حج:36) «معناى آيه اين است كه قربانى به گونه‌اى باشد كه امكان خوراندن و خوردن خود حاجى وجود داشته باشد (به نحو وجوب يا استحباب) و اين اقتضا مى‌كند كه ذبح، اگر در خود منا هم امكان نداشت، در خارج منا، منتهاى متصل به منا انجام بگيرد تا امكان خوردن و خوراندن آن فراهم گردد». 1
نقد و بررسى
نويسنده در اين استدلال چنين پنداشته كه چون خوردن حاجى از گوشت قربانى و اطعام آن به ديگران، فقط در صورتى امكان‌پذير است كه ذبح در مكان‌هاى متصل به منا انجام شود و در جاى ديگر، مانند وطن، چنين امكانى نيست، بنابراين بر حجاج لازم است قربانى خود را در مكان‌هاى متصل به منا ذبح نمايند.
به نظر مى‌رسد كه اين دليل نيازى به نقد يا پاسخ نداشته باشد؛ زيرا واضح است كه خوردن و اطعام از گوشت قربانى در وطن نيز به راحتى امكان‌پذير است؛ به اين صورت كه حاجى بعد از بازگشت از حج، در وطن خود قربانى‌اش را ذبح كرده، آن را در موارد لازم و ويژه، مصرف نمايد. ليكن گويا نويسنده برداشت ديگرى از فتواى مورد بحث داشته و همان برداشت ناصواب، او را به استنتاجى اشتباه افكنده است.
توضيح اينكه: ايشان چنين تصور كرده كه بر اساس فتواى مورد بحث، بر شخص حاجى واجب است با دوستان يا خويشان خود، به‌گونه‌اى برنامه‌ريزى كند كه آنها در همان روز عيد قربان در ساعت معين، اضحيه‌اى را از سوى حاجى در وطنش ذبح كرده، گوشت آن را ميان مستمندان تقسيم كنند و آن‌گاه حاجى پس از اطمينان از ذبح