424ضمناً از فصل 16 و 17 در نمط 9 اشارات نيز مىتوان براى مسألۀ زيارت قبور از كلام شيخ استفاده نمود. به اين تقرير كه شخص زاير مىتواند سرّ خود را همانند آيينهاى در برابر روح شخص زيارت شده قرار دهد و كاملاً خود را فراموش كند، در اين صورت لذتهاى معنوى و حقيقى در نهان او نقش خواهد بست. 1
3. شيخ شهاب الدين سهروردى: وى در حكمة الاشراق در وصف كسانى كه سير الى اللّٰه دارند گويد: «اينان با خلوص نيت و صبر درب خانههاى نور را مىكوبند و فرشتگان با تحفههاى ملكوتى از آنان استقبال مىكنند... خود از نور خدا بهره برده و به افراد پايين نيز بهره مىرسانند». 2 محمد شريف نظام الدين احمد بن هروى در ترجمه و شرح كلام شيخ اشراق گويد: «از آن نفوس كاملان - كه به آن مراتب عقليه عروج نمودهاند - انوار و اشراقات بر نفوس ناقصان فايض مىشود. از اين عبارت معلوم شد كه توجه به مرشد و استاد كامل در حال حيات و ممات او نافع است. و توسل به ارواح اوليا وعلماى متورّع نيز مفيد است البته». 3
وى در اين عبارت صريحاً توجه به ارواح اوليا و علما را - حتى در حال ممات آنان - مفيد دانسته و براى كسب فيض از آنان مؤثّر مىداند.
4. فخر الدين رازى: وى بهتر از هر فيلسوفى به بحث دربارۀ اين مسأله پرداخته و با دليلهاى دقيق آن را برهانى نموده است، گرچه ريشۀ استدلالهاى او در كتابهاى ابن سينا و نيز سهروردى مشاهده مىشود، اما به هر حال تقرير و تفسير فخر رازى خود بسيار عالى است و جاى تحسين دارد.
وى براى تفسير فلسفى زيارت قبور ابتدا اين سه مقدّمه را بيان كرده است:
«مقدمۀ اوّل: با فنا شدن بدن روح فانى نمىشود. مقدمۀ دوم: روحى كه از بدن جدا شده چون از جهتى قوىتر از روحى است كه متعلق و وابسته به بدن است، همۀ علوم