39به حق وى باشد، براى هر قدمى كه برمىدارد حسنهاى براى او نوشته مىشود و گناهى از او محو مىگردد و درجهاى بالا مىرود. هنگامى كه در خانۀ او را به صدا در مىآورد، درهاى آسمان به رويش گشوده مىشود. وقتى كه با يكديگر ملاقات، مصافحه و معانقه مىكنند، خداوند به آنها توجه كرده، بر ملائكه مباهات مىكند و مىگويد: بنگريد به دو بندۀ من كه براى رضايت من يكديگر را زيارت مىكنند و همديگر را دوست مىدارند. بر من لازم است كه آنان را عذاب نكنم ... بنابراين، نقش اصلى را در فضيلت و كمال زيارت، معرفت و آگاهى حق مزور ايفا مىكند.
اين كه امام معصوم عليه السلام چه شخصيتى است، دستيابى به معرفت او چگونه ممكن است؟ حق او چيست؟ حق معرفت او چيست و... مطالبى است كه بحثهاى طولانى طلب مىكند، 1 اما به طور خلاصه مىتوان گفت:
امام، جامع كلام تكوين و تدوين، واجد كتاب حقيقت و شريعت و شامل نشئۀ حقيقى و اعتبارى است، چنين جامعيتى نه در خور نظام سه گانۀ هستى (عالم عقل، عالم مثال و عالم طبيعت) است؛ زيرا هر كدام از مراحل سه گانۀ نظام هستى، تكوين صرف است و غير از بود و نبود، چيزى ندارد؛ و نه در وسع نظام تدوينى قرآن كريم؛ زيرا همۀ مضامين آن، اعم از اخبار و انشا از حوزۀ لفظ، مفهوم و حكايتهاى علم حصولى است، هر چند مخازن برين آن حقايق تكوينى نظام هستى است. اما انسان كامل كه مثل اعلاى آن اسره عصمت و طهارت عليهم السلام هستند، افزون بر حوزۀ فراگير تكوين،از منطقۀ گستردۀ اعتبار نيز برخوردارند؛ زيرا انسان، موجود متفكر و مختارى است كه صرف نظر از قوانين نظام هستى، از قوانين اعتبارى نيز پيروى مىكند، گرچه پشتوانۀ اين مقررات اعتبارى همان قوانين تكوينى است و اصول آن نظام عينى، پرتوافكن بر فروع اين منطقه اعتبارى است. از اين جهت هيچ موجودى