326مولاى موحدان على عليه السلام مى‌فرمايد: هرگز از تأخير اجابت دعا نااميد مباش، زيرا بخشش الهى به اندازۀ نيّت است. گاهى در اجابت دعا تأخير مى‌شود تا پاداش درخواست‌كننده بيشتر و جزاى آرزومندان يا در وقت مشخص، به تو خواهد بخشيد، يا به جهت اعطا بهتر از آنچه خواستى، دعا به اجابت نمى‌رسد، زيرا چه خواسته‌هايى دارى كه اگر داده شود مايۀ هلاكت دين تو خواهد بود. پس خواسته‌هاى تو به گونه‌اى باشد كه جمال و زيبايى تو را تأمين، و رنج و سختى را از تو دور كند، پس نه مالِ دنيا براى تو پايدار است، و نه تو براى مال دنيا باقى خواهى ماند. 1 اجابت دعا در زمان مشخص است. امام صادق عليه السلام فرمود: دعا را در چهار زمان بخوانيد. موقع وزيدن بادها، هنگام ظهر، هنگام فرود آمدن باران، هنگام ريختن خون مؤمن در راه خدا (جبهۀ جنگ) زيرا در اين زمان‌ها درهاى آسمان گشوده است. 2 در حديثى ديگر از رسول اكرم آمده: هنگام نزول باران و هنگام ديدار كعبه. 3
امام سجاد عليه السلام مى‌فرمايد:
«المُؤمن مِنْ دُعائِهِ عَلى ثَلاثٍ امّا يُدَّخَرُ لَهُ وَ امّا يُعَجَّلُ لَهُ وَ امّا يُدْفَعُ عَنْهُ البَلاءُ يُريدُ انْ يُصِيبَهُ»؛ 4 مؤمن نسبت به دعاى خود از سه حال خارج نيست: يا براى او ذخيره مى‌شود و در آيندۀ دور يا نزديك و حتى در آخرت به او داده مى‌شود، و يا با شتاب به او خواهد رسيد و يا مانع بلايى مى‌گردد كه مى‌خواهد او را فرا گيرد.
تأثير دعا و مناجات در دلِ شب
قرآن مى‌فرمايد: «إِنَّ نٰاشِئَةَ اللَّيْلِ هِيَ أَشَدُّ وَطْئاً وَ أَقْوَمُ قِيلاً»؛ 5 يعنى مسلماً برنامه (عبادت) شبانه پابرجاتر و با استقامت‌تر است.
عبادت شبانه، نيايش و مناجات در سحرگاهان، و راز و نياز و نجواى با محبوب، در تهذيب نفس و پرورش روح و جان اثر فروانى مى‌گذارد. در آيۀ بعد مى‌افزايد: «إِنَّ