233
بقعه عقيل بن ابىطالب و ابوسفيان بن حارث بن عبدالمطلب
محمدصادق نجمى
ميقات حج، ش 14
از جمله قبرهاى قبرستان بقيع كه داراى گنبد و بارگاه بوده، قبر عقيل بن ابىطالب و ابوسفيان بن حارث است. نوشتار حاضر پيرامون بقعه اين دو شخصيت به نگارش درآمده است. مقاله حاضر از سه بخش تشكيل يافته است. در بخش نخست، به نظريه مورخان درباره بقعه عقيل و ابوسفيان پرداخته شده است. مورخان از اوايل قرن هفتم به معرفى اين بقعه پرداختهاند. لذا نگارنده در اين بخش گفتار مورخان و مدينهشناسان را از قرن هفتم تا امروز بيان و بررسى كرده است. بخش دوم عهدهدار بحث از خانه عقيل به عنوان مدفن ايشان و ابوسفيان است. نگارنده در اين بخش شواهد تاريخى نقل مىكند تا نشان دهد كه قبر عقيل و ابوسفيان بن حارث در محوطه منزل عقيل قرار داشته كه با مرور زمان، به بقيع ضميمه گرديده است. بخش سوم بررسى شرح حال ابوسفيان و عقيل را برعهده دارد. نگارنده در اين بخش نخست به صورت كوتاه و مختصر به شرح حال ابوسفيان پرداخته و سپس شرح حال عقيل را به صورت نسبتاً مفصل آورده است. شرح حال عقيل در قالب محورهاى زير مورد بررسى قرار گرفته است: عقيل در صف مظلومان تاريخ، شخصيت معنوى عقيل، عقيل در حديث رسول خدا(ص)، حديث پيامبر از زبان عقيل، ايمان عقيل، عقيل در صحنه جهاد، عقيل در بدرقه ابوذر و مكاتبه عقيل با اميرمؤمنان على(ع).