135كه از ايشان تقيه مىشود، انجام پذيرد و حال آنكه در جايى كه عمل، از باب خطاى در تطبيق، مخالف واقع و نفسالامر است، بدون شك مطابق مذهب آنها نخواهد بود و روشن است كه آنها هم وقوف در غير روز نهم را مجزى نمىدانند.
بنابراين هرچند روايات باب تقيه عمل مطابق با مذهب مخالفين را صحيح و مجزى بداند، اما اگر در جايى انجام عملى مطابق مذهب آنها نبوده، تنها به دليل خطاى در تطبيق باشد، ربطى به صحت عمل تقيهاى ندارد و حج، در اين فرض، صحيح و مجزى نيست. 1
جواب اول:
امروزه وقتى به ثبوت هلال حكم مىشود، حاكم عربستان با جهل مركب خود و خطاى در تطبيق، سبب تجمع عظيم مسلمانان در امر حج در سرزمين عرفات و منا مىگردد. حال آيا تبعيت از حاكم مخالف تنها راه براى تحفظ خود و ديگر مؤمنين و مصونيت مذهب نيست؟ به عبارت ديگر، ممكن است گفته شود تحفظ خود و ديگران با نرفتن به عرفات و ماندن در مكه يا عذرهاى ديگر محقق مىشود، منتها عدم تبعيت از حاكم و ديگر مسلمانان، انزواى شيعه، و ضعف اردوگاه اسلام را در پى دارد.
گفته نشود كه نهايت آنكه وجوب تكليفى متابعت ثابت مىشود؛ زيرا اگر تبعيت از حاكم مخالف موجب بطلان حج باشد، لازمهاش حرج شديد بر مكلفين است؛ چراكه با وجود سختگيرىهاى حكومت عربستان، وجوب تكرار وقوف در عرفه واقعى، يا لزوم وقوف اضطرارى، علاوه بر وهن مذهب و تلقى بدعت، حرج و مشقت دارد؛ زيرا اگر حج مستند به حكم حاكم مخالف باطل باشد، در فرض استقرار حج، لازم است در سالهاى بعدى اعاده شود و لازمهاش اين است كه شخص عمر خويش را براى درك موقف واقعى صرف نمايد و اصولاً در اين صورت باب حج بر اهل حق و شيعيان كشورهاى مختلف، مسدود مىشود و اين چيزى نيست كه شارع مقدس به آن راضى