179امت اسلامى در حج مطرح شود تا مسلمانان از احوال يكديگر مطلع شوند و به نوعى هويت جمعى مسلمانى دست يابند.
جالب اينكه ايشان اين نكته را از مسائل مهم اجتماع حج مى‌دانستند؛ نه مسائل حاشيه‌اى و جنبى: «نكته مهم اين اجتماعات [حج] اين است كه... آن چيزهايى كه در بلاد مسلمين در طول سال گذشته است، به اطلاع همه برسانند». 1
بخش قابل توجهى از پيام‌هاى امام خمينى(رحمه الله) در ايام حج به بيان و تشريح اوضاع و احوال و مسائلى كه مسلمانان جهان با آن روبه‌رو بودند اختصاص داشت كه برخى از آنها به كشورى خاص مثل فلسطين 2 و لبنان 3 و برخى به همه مسلمانان جهان مربوط بود. 4 مثلاً يكى از مسائل مطرح در آن زمان، جنگ ايران و عراق بود كه امام در پيام‌هاى خود آن را مطرح مى‌كرد و به روشنگرى نسبت به واقعيت جنگ و موقعيت ايران و دخالت كشورهاى بيگانه مى‌پرداخت. 5 اين امر حاكى از آن است كه در انديشه امام(رحمه الله) در حج، ظرفيت و ضرورت پرداختن و بررسى مسائل جهان اسلام و آگاهى از آنها وجود دارد.
ايشان خطاب به زائران بيت‌الله‌الحرام مى‌فرمودند:
در اجتماع مقدس حج، اولاّ در مسائل اساسى اسلام و ثانياً در مسائل خصوصى كشورهاى اسلامى تبادل نظر كرده، ببينيد كه در داخل كشورها با دست استعمار و عمال آن بر برادران مسلمان آنان چه مى‌گذرد. اهالى هر كشورى بايد در اين اجتماع مقدس، گرفتارى‌هاى ملت خود را به مسلمين جهان گزارش دهند. 6