182فراهمآورنده دانش و شكلدهنده ارزشها هستند و مردم همواره از آنها تأثير مىپذيرند و مىآموزند. جامعهشناسان معتقدند كه وسايل ارتباطى، با پخش اطلاعات و معلومات جديد، به موازات كوشش معلمان و اساتيد، وظيفه آموزشى انجام داده و دانستنىهاى عملى، فرهنگى و اجتماعى دانشآموزان و دانشجويان را تكميل مىكنند. 1
علاوه بر اين رسانه بينالمللى حج، نقش زيادى در انتقال فرهنگ مبارزه و تقويت روحيه ايستادگى در مقابل دشمن دارد؛ روحيهاى كه شرطى اساسى در تداوم و پيروزى بيدارى اسلامى است. لازمه بيدارى اسلامى، مبارزه با دشمنانى است كه براى دستيابى به اقتصاد و منابع كشورهاى اسلامى، دست به هر كارى مىزنند و عزت و اقتدار اسلامى به ضررشان است؛ زيرا آنها با استفاده از سرمايههاى مالى و انسانى و حتى هويتى مسلمانان، به دنبال تأمين منافع خود هستند.
حج، مناسك و كالبد آن، ماهيت و هويتى ويژه و راسخ در بتشكنى و مبارزه با طاغوت دارد. به فرض كه به دليل شرايط سياسى و اجتماعى حاكم بر اجراى حج و متوليان آن، نتوان از ظرفيت بالاى حج در مقام كانون مبارزه عليه استكبار بهره جست، ولى هيچگاه نمىتوان حج را از تاريخچه مبارزاتى آن جدا ساخت و مناسك آن را تغيير داد. هويت تمدنى حج، با نوعى طاغوتگريزى همراه است و طواف گرد خانه توحيد، همه حكومتها و قدرتهاى غير توحيدى را نفى مىكند. از اين رو حج سبب ايجاد روحيه مبارزاتى حاجيان و خُلق جهادى زائران خانه خدا مىشود.
امام خمينى(رحمه الله) با داشتن چنين نگرشى به حج، «رمى جمرات» در سرزمين «مِنا» را نماد و تمرينى براى مبارزه با شيطانهاى بيرونى در عرصه اجتماعى مىداند و به حاجيان مىگويد: