81
حج ندبى
: «ندب» به معناى كار مستحبى است و حج ندبى به معناى حج استحبابى است. به مدخل «حج استحبابى» رجوع كنيد.
حج نيابتى (نيابى)
: «نيابت» در لغت به معناى خلافت و جانشينى است و در اصطلاح فقه، به معناى حج گزاردن به نيابت از ديگرى است. به تعبير ديگر به حجّى كه به نيابت از ديگرى انجام شود، حج نيابتى گفته مىشود. 1
حَجة الاسلام
: به حجى كه بنابر فرمان مستقيم شرع، تنها يك بار در طول عمر بر مستطيع واجب مىشود، حجة الاسلام گويند و در مقابل حجى است كه با نذر و مانند آن بر مكلّف واجب مىگردد كه سبب وجوب آن، مكلف است كه با ايجاد نذر، حج را بر خود واجب مىكند. علت ناميدن آن به حجة الإسلام بنابر آنچه در كلام برخى آمده، رواياتى است كه مىگويد: اسلام بر پنج پايه استوار است: نماز، زكات، حج، روزه و ولايت. 2
حِجر اسماعيل
: در فاصله ميان ركن شمالى و غربى، ديوارى است با ارتفاع 1/32 متر كه قوسى شكل بوده و «حجر اسماعيل» ناميده مىشود. «حِجْر» به معناى پناه و دامن است و ازاينرو به اسماعيل(ع) منسوب كردهاند كه وقتى ديوارهاى كعبه برافراشته شد، او براى پناه بردن از گرماى خورشيد، در سايه و كنار اين ديوار مىنشست يا اينكه سايبانى كنار آن براى خود مىساخت و در آن پناه مىگرفت. چون اسماعيل(ع) درگذشت، او را در همان مكان دفن كردند. نقلهاى تاريخى حكايت از