98مى‌شوند، به‌طورى كه] دست‌ها و نيزه‌هايتان به آن مى‌رسد، مى‌آزمايد تا مشخص كند چه كسى با ايمان به غيب، از خدا مى‌ترسد.

در حقيقت، رهبر معظم انقلاب به اين واقعيت توصيه مى‌كند: حال كه ماهيت حج و سرزمين وحى به‌گونه‌اى انتخاب شده كه همراه با رياضت است و خداى سبحان با هماهنگى ميان تكوين و تشريع، مردم را به‌سوى اين سرزمين و انجام مناسك خاص دعوت كرده است، حج‌گزاران نيز بايد براساس رياضت انتخابى و كم‌كردن بهره‌گيرى از برخى نعمت‌هاى دنيوى رفتار كنند.

اگر دل از غم دنيا جدا توانى كرد

نشاط و عيش به باغ بقا توانى كرد اگر به آب رياضت برآورى غسلى همه كدورت دل را صفا توانى كرد زمنزل هوسات ار دوگام، پيش نهى نزول در حرم كبريا توانى كرد ¹عالمان و عارفان، موسم حج را بهترين فرصت براى رياضت نفس مى‌دانستند و از اين زمان براى تهذيب و رياضت نفس، بيشترين بهره را مى‌بردند؛ براى مثال، پرثمرترين ايام زندگى ابن عربى، روزگارى بود كه در مكه اقامت گزيد. در همين ايام رياضت بود كه بنا بر گفته خودش، به فتوحات قلبى و شهودى دست يافت و حاصل آن، كتاب «فتوحات مكيه» شد. ²

4. غفلت زدايى

به‌طور طبيعى، نخستين شرط براى اينكه انسان، حركت تكاملى خويش را به سوى قرب الى الله آغاز كند، اين است كه از «غفلت» و