61مىكند. افرادى كه به حج و عمره مشرف مىشوند، هربار كه به مسجدالحرام مىروند، مىكوشند خانه خدا را طواف كنند يا در موقعيتهايى كه بهدست مىآيد، عمره بهجا آورند؛ با اينكه يك عمره چندين ساعت، عمرهگزار را مشغول سعى، طواف و نماز مىكند. همچنين، انديشيدن درباره حوادثى كه در اين سرزمين بر پيامبر(ص) و مسلمانان رفت، اميد به آيندهاى روشن و پيروزى بر سختىها را در دل آنان زنده مىكند.
رهبر معظم انقلاب به اين ويژگى حج و سرزمين وحى دقت و توجه ويژه دارد و در پيامهاى خود به حجگزاران، اين موضوع را بارها يادآور شده و ياد خدا را موتور محرك اميد در اين سفر معنوى دانسته و فرموده است:
روزهاى حج، روزهاى اميد و نويد است. از سويى شكوه همبستگى ميان مسافران خانه توحيد، در دلها اميد مىآفريند و از سويى طراوت يافتن جانها به بركت ذكر الهى، گشايش درهاى رحمت را نويد مىدهد. 1
رهبر انقلاب، فلسفه ذكر پروردگار را پس از انجام دادن مناسك حج، جنبه اميدآفرينى آن مىداند و اينكه خداوند در آيه 198 سوره بقره مىفرمايد: ( فَإِذٰا أَفَضْتُمْ مِنْ عَرَفٰاتٍ فَاذْكُرُوا اللّٰهَ عِنْدَ الْمَشْعَرِ الْحَرٰامِ وَ اذْكُرُوهُ كَمٰا هَدٰاكُمْ ) دليل بر اميدآفرين بودن حج مىداند و مىفرمايد:
حاجيان پس از آنكه مناسك پر رمز و راز حج كه خود لبالب از ذكر و خشوع است، بهجاى آوردند، بار ديگر به ذكر خدا فرا خوانده مىشوند. اين تأكيد از آن روست كه ياد خدا دلهاى افسرده را فروغ