91سخن بگويند. امام على (عليه السلام ) فرمود: «

عَلَيكَ بِالاَدَبِ فَإِنَّه زَينُ الحَسَبِ » ¹؛ «بر تو باد به ادب كه ادب، زينت شخصيت است».

سه - صداقت و راستگويى

سخن ابزارى است براى بيان واقعيت‌هاى خارج و بيان آنچه در ضمير پنهان انسان وجود دارد. زمانى واقعيت و حالت‌هاى درونى، آشكار مى‌شود كه سخن راست باشد. اگر سخن حق نباشد، آراسته نيست؛ حتى اگر همراه با بهترين آرايه‌هاى ادبى باشد. چنين سخنى، برخلاف غرض گفت‌وگو و تفاهم است و شنونده را مى‌فريبد. امام على (عليه السلام ) ، راستگويى را زينت انسان معرفى مى‌كند: «

الصِّدقُ رَأسُ الايمانِ وَزينُ الأنسانِ » ²؛ «راستگويى، سر ايمان و زينت انسان است».

ب) آراستگى رفتار

رفتار انسان، معرف شخصيت اوست. هرچه رفتار آراسته‌تر باشد، تأثيرگذارى آن در ديگران بيشتر است. رفتارى كه دور از نزاكت و اخلاق اجتماعى باشد، حتى نزد كسانى كه چنين اعمالى را مرتكب مى‌شوند پذيرفتنى نيست.

براى اينكه رفتار انسان آراستگى معنوى داشته باشد، بايد به موارد زير توجه كرد:

يك - احترام گذاشتن به حقوق ديگران

همان‌گونه كه آدمى دوست دارد ديگران به حق او تجاوز نكنند و احساسش را ناديده نگيرند، خود نيز، به حكم وجدان و انسان بودن، وظيفه دارد كه حقوق همه انسان‌ها را محترم شمارد. اگر - خداى ناكرده - تصميم گرفتيد به حق كسى بى‌توجهى كنيد، شايسته است كه ابتدا خود را به جاى او قرار دهيد و بينديشيد كه اگر او چنين تصميمى را درباره