165
اگر نايب باشند و وقوف اختيارى را درك نكنند. (در غير از عذر طارى):
آيات عظام بهجت، تبريزى، خوئى و گلپايگانى: بنابر احتياط واجب نيابت باطل است.
آيات عظام صافى، فاضل، خامنهاى، اراكى، امام، وحيد، سبحانى و نورى: نيابت صحيح نيست.
آيات عظام مكارم، سيستانى، زنجانى، مظاهرى و جوادى: نيابت صحيح است. (م126)
همه مراجع: اگر اين شخص همراه خانمها برود و برگردد و وقوف اختيارى مردان را درك كند، نيابت صحيح است. (بعضى از مراجع رفتن و برگشتن را معصيت مىدانند).
نكته: خانمهايى كه در وقوف در مشعر و در رمى جمرات وظيفۀ خاص خود را انجام مىدهند، مىتوانند در حج، نايب شوند.
خروج مردان ازمشعر قبل از طلوع فجر بدون عذر (م984- ج979)
آيات عظام سيستانى، مكارم، بهجت، زنجانى، صافى، گلپايگانى و مظاهرى: اگر مردى مقدارى از شب را در مشعر وقوف كرد و قبل از طلوع فجر از مشعر خارج شد، ركن حج را درك كرده است، لذا حج او صحيح است. اگرچه معصيت كرده و بايد يك گوسفند كفاره دهد. (آيتالله مظاهرى: كفاره ندارد)
آيات عظام تبريزى، خوئى و وحيد: حج او باطل است. مگر اين كه جاهل باشد كه در اين صورت حج او صحيح است.
آيتالله فاضل: حج او باطل است.
بقيه مراجع: بنابر احتياط واجب حج او باطل است.