87
متوليان فدك در عصر خلفا و امويان 1
محمد مهدى فقيه بحرالعلوم
چكيده
مورخان و پژوهشگران درباره فدك حضرت زهرا(عليها السلام) كتابهاى مختلفى به نگارش درآورده و هر يك از آنان، با نگاه و بينش خود، به تحليل ماجراى اين باغ پرداخته و در مورد ارث يا هبه و يا ملك شخصى بودنِ آن براى دختر پيامبر خدا(ص)، نظرياتى را ارائه كردهاند.
اما در اين ميان، قريب به اتفاق آنان، يا به موضوع بحث ما (متوليان فدك)، ورود پيدا نكرده و يا با اشارهاى از آن گذر كردهاند. بديهى است كه اگر در هر دورهاى، به موضوع متوليان فدك پرداخته مىشد و بررسى دقيقى دراينباره صورت مىگرفت، امروزه مىدانستيم كه هزينه و درآمد آن به چه نحوى بوده و صرف چه كارهايى مىشده است.
پيشتر تصميم نگارنده بر آن بود كه در اين موضوع كتاب مستقلى با عنوان «متوليان فدك، درآمد و مصارف آن» به رشتۀ تحرير در آورد، اما به جهت در دست داشتن چندين موضوع پژوهشى و كمبود فرصت، اين